2009 H1N1 gribi salgın halinde devam ediyor. Ama birçok kişi hastalıkla karşılaştığında ne yapacağını hala bilmiyor. Peki bu hastalığının belirtileri neler, hastalığa yakalandığını anlayan kişi ne yapmalı, kimlere test yapılıyor ve nasıl tedavi ediliyor?

Anadolu Sağlık Merkezi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Dr. Elif Hakko, hastalık nedeniyle paniğe kapılmaya gerek olmadığını ve hızlı hareket etmek gerektiğini söylüyor. Bu dönemde ortaya çıkan grip vakalarının yüzde 90’ının 2009 H1N1 gribi tanısı konduğunu ve kontrol altında tutulduğunu söyleyen Dr. Hakko, bu hastalığın öldürücülüğünün düşük olduğuna ve mevsimsel gripten daha hızlı iyileştiğine dikkat çekiyor.  

HANGİ BELİRTİLER ÖNEMLİ?

39-40 dereceye varan ateş, kuru öksürük, vücudun geneline yayılan kas ve eklem ağrısı, bazı kişilerde boğaz ağrısı ve burun akıntısı ile yorgunluk belirtiler arasında sayılabilir. Bazı vakalarda kusma ve ishal de görülebiliyor.

BU BELİRTİLER VARSA NE YAPILMALI?

Belirtiler ani olarak ortaya çıkıyor. Ateş, öksürük ya da ağrı şikayetinden ikisi varsa mutlaka bir sağlık kurumuna başvurmak gerekiyor. Risk grubuna girip girmediklerini kişilerin kendileri tespit edemez. Başlangıçta bile zatürre olabileceği için hekim değerlendirmesi önem taşıyor.

KİMLER RİSK GRUBUNDA?

Gebeler, 0-5 yaş arasındaki çocuklar, 65 yaş üzeri kişiler, kronik hastalığı olan herkes; diyabet ve kalp hastaları, astımı olanlar, böbrek hastaları, nörolojik ve romatizmal hastalıkları olanlar, kanser hastaları risk grubunda bulunuyor.

2009 H1N1 gribini 65 yaş üstü kişilerin çok daha kolay atlatıyor olması ilginç bir durum. Ama onların da mutlaka hekim tarafından görülmesi gerekiyor. Çünkü hastalığı atlatıyor olmaları sekonder enfeksiyonların olmayacağı anlamına gelmiyor. Arkasından zatürre olabilecekleri için kontrol altında tutulmaları gerekiyor.

HASTALIK ŞÜPHESİ VARSA NE YAPMALISINIZ?

Hastaneye gitmeden önce bir maske edinin

Hasta olan kişi ve ona bakan kişiler de evde maske takmalı

Risk grubunda yer alan kişiler hastayla aynı odada bulunmamalı, mümkünse evden uzaklaştırılmalı

El hijyenini özel önem verilmeli. Su ve sabunla sık sık yıkanmalı, alkol içeren el dezenfektanları kullanılmalı

Ortak kullanım alanları çamaşır suyu ile temizlenmeli

Hastanın bulunduğu oda sık havalandırılmalı

TANI KONDUYSA NELERE DİKKAT EDİLMELİ?

Bol su için

Mutlaka yatak istirahati yapın

Bulaştırıcılık riski devam ettiği için bir hafta süreyle evden çıkmayın

Beslenmenize dikkat edin

Mutlaka hekim kontrolünde olun

İKİNCİ KEZ YAKALANMA İHTİMALİ VAR MI?

Eğer virüs üzerinde herhangi bir değişiklik olmadıysa hastalık ikinci kez geçirilmez. Ama virüs değişikliğe uğradıysa tekrar geçirmek mümkün.

NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Bu kişilerin ilk 48 saat içinde mutlaka tedavi için başvurmaları gerekiyor. İlaç tedavisine başlanıyor ve özellikle ikincil enfeksiyonlar açısından takip etmek gerekiyor. Hastalar mümkün olduğunca yatırılmadan tedavi ediliyor. Ancak genel durumlarıyla ilgili olarak gerek duyulursa hastaneye yatırılıyor. Hastaların mutlaka hekimleriyle irtibat halinde olmaları gerekiyor. Risk grubunun dışında kalan kişilere ise genellikle ateş düşürücü, ağrı kesici gibi belirtileri giderici ilaçlarla takip ediliyor.

KİMLERE TAST YAPILMALI?

2009 H1N1 gribiyle ilgili risk grubunda yer alan kişilerin test yaptırması gerekiyor. Klinik olarak bu belirtilerle gelen herkes bu hastalığa yakalanmış kabul ediliyor ve kanıt olarak ortaya koymak, tedaviyi şekillerdirmek için test yapılıyor.